content a0 a1 a2 a3 a4 a5 a6 a7 a8 a9
Övriga språk / Sámigiella (nordsamiska) / Min suorggit

Min suorggit

Juohke sajis servodagas lea suonjardeapmi. Lunddolaš suonjardeapmi boahtá earet eará báktevuođus, beaivvis ja gomuvuođas. Olmmoš lea maid dagahan suonjardeami: buohccidivššus gevtojuvvo suonjardeapmi fuobmán ja dikšun dihte sierra skibasvuođaid.

Atomafápmorusttegat siskkildit boaldámuša mii dagaha suonjardeami. Giehtatelefovnnat, vuođđostašuvnnat, šolárat, fápmojohtolagat ja dihto fabrihkarusttet addá suonjardeami- listtu sáhttá dahkat guhkkin.

Mii bargat suonjarsihkkar servodaga guvlui lasidemiin sierra vugiin sihkkarvuođa ja ráddjemiin suonjardeami riskkaid.

Atomafápmu

Atomafápmu lea oassi min riikka šleađgabuvttadeamis. Mii bajilgeahččat ahte doaibma doaimmahuvvo suonjarsihkkarit bidjamiin gáibádusaid sihke čuovvumiin ja gohcimiin sihkarvuođabarggu. Mii gohcit ahte atomaávdnasat ja atomateknalaš rusttegat eai šatta vearru gieđaid gaskii. Mii bajilgeahččat ahte bargovehkii ja birrasii  dagahuvvo nu unnán suonjardeapmi go vejolaš.

Dearvvasvuođa –ja buohccidikšun

Sierralágán suonjardeapmi gevtojuvvo buhcciid dutkamis ja dikšumis, ovdamearkka dihte röntgendutkamiin ja borasdávdadikšumiin. Mii ráhkadit njuolggadusaid mot suonjardeapmi galgá gevtojuvvot buohccidivššus ja dárkkistit ahte dat čuvvojuvvo suddjen dihte buhcciid, bargoveaga ja álbmoga.

Dutkan, fabrihka  sihke gávppálaš buktagat ja bálvalusat

Suonjardeapmi gevtojuvvo dutkamis, industriijas, earet eará laboratoriain ja bájiin. Mihtidanrusttet rádioaktiivvalaš ávdnasiiguin, buollinváruheaddji, solárat, lasercuigejeaddji ja lárbmaáissit leat ovdamearkkat buktagiin mat vuođđudit suonjardeami geavtimii. Dakkár buktagiidda mii mearridit rádje- ja rávaárvvuid. Mii bidjat maid gáibádusaid vástoolbmuide nu ahte geavtin šaddá suonjarsihkkar.

Lunddolaš suonjardeapmi

Suonjardeapmi albmona juohke sajis luonddus. Min bargun lea informeret riskkain ja doaibmabijuin unnidan dihte lunddolaš suonjardeami ii-doivojuvvon váikkuhusaid. Ovdamearka lunddolaš suonjardeamis lea beaivvi , radona ja gomuvuođa suonjardeapmi.

Rádioaktiivvalaš nuoskkideapmi

Atomarusttega geavtin lea sivvan rádioaktiivvalaš nuoskkideapmái ja gevtojuvvon boaldámuššii mii ferte váldojuvvot háldui. Rádioaktiivvalaš nuoskkideapmi gártá maid eará industriijas, buohccidivššus ja dutkamis. Lunddolaš rádioaktiivvalaš ávdnasat maid sáhttá dárbbahuvvot váldit háldui seamma ládje  go nuoskkideapmi. Mii bidjat gáibádusaid vástoolbmuide nu ahte nuoskkideapmi gieđahallo suonjarsihkkar vugiin. Mii váikkuhit dan lassin ovddidit suonjarsihkkarvuođa gaskariikkalaččat oassálastimiin ovttasbargui nu EU:s go máilmmiviidosaččat.


Senast uppdaterad/granskad 2012-12-05